Hulp voor vrienden en familie

Informatie voor vrienden en familie van iemand die seksueel is misbruikt

Als een vriend/vriendin of familielid vertelt dat hij of zij seksueel is misbruikt, overweeg dan alsjeblieft jouw rol. 1. Ongeloof of desinteresse kunnen het trauma versterken of verlengen. Het is emotioneel overweldigend wanneer iemand die je vertrouwt en liefhebt je niet gelooft of het niets kan schelen dat je iets verwoestends is overkomen.

Overlevenden van seksueel misbruik hebben een verschillende reacties op het misbruik. Er is geen juiste of verkeerde manier voor hen om te reageren. Ze kunnen huilen en worden depressief of worden gevoelloos en duwen hun gevoelens opzij. Het kan moeilijk zijn om te weten wat te doen om een vriend of familielid die is seksueel is misbruikt te helpen. Hier zijn enkele tips over wat te doen (en wat niet te doen) en hoe je er zelf mee kunt omgaan.
* Lees bij ‘haar’, hem of haar.

  1. Laat diegene zo veel of zo weinig als waar ze zich prettig bij voelt over het misbruik praten . Druk niet op de details en probeer niet om het onderwerp te veranderen tot ze klaar is om verder te gaan.
  2. Vergelijk haar ervaring niet door iets te delen van je eigen leven waarvan je denkt dat het hetzelfde is. Je denkt misschien dat je communiceert op een manier dat je haar pijn begrijpt, maar ga er niet van uit dat je weet hoe ze zich voelt.
  3. Verzeker haar dat je haar gelooft en ontwijk vragen als, “Weet je het wel zeker?”. Soms kan je de misbruiker kennen en is het moeilijk te geloven dat diegene zoiets zou doen. Het slachtoffer is hier niet fout en heeft jouw steun hard nodig.
  4. Wees voorzichtig in hoe je jouw emoties uit. Uiteraard ben je een mens en je zal je verdrietig, verward of boos voelen. Echter, je wilt niet dat diegene denkt dat je boos op haar bent of dat ze voor jou moet gaan zorgen. Zorg er wel voor dat je zelf ook ergens steun kan zoeken. (Ga niet met iemand anders op de inhoud in, dit kan het slachtoffer niet prettig vinden.)
  5. Beoordeel het slachtoffer niet. Ze beoordeelt en straft zichzelf al jaren. Het slachtoffer is meestal harder naar zichzelf toe dan iemand anders kan zijn. Ook neemt diegene vaak veel verantwoordelijkheid voor het misbruik. Door haar te vertellen dat het niet haar schuld is kan je haar helpen om het gevoel van schaamte te verminderen.
  6. De dader is vaak een bekende, bijvoorbeeld een familielid of een goede vriend. Dat brengt gemengde gevoelens met zich mee voor het slachtoffer. Pas goed op dat je niet te negatief reageert. Veroordeel hun gedrag maar veroordeel niet de persoon. (Is de dader bijvoorbeeld een vader of een broer dan zal het slachtoffer bij een negatieve reactie op de persoon zelfs in de verdediging schieten.) Het is een emotioneel proces dat voor het slachtoffer ook erg verwarrend is.
  7. Maak geen beloftes om de dader in de gevangenis te krijgen.
  8. Zie het slachtoffer niet als beschadigd. Seksueel misbruik draagt een groot deel van schaamte met zich mee en ze voelt zich al anders dan anderen. Zie het verschil tussen wie ze is en wat haar is overkomen.
  9. Het is belangrijk om de overlevende de controle te geven en te laten houden over de situatie. Bijvoorbeeld begeleiding door derden of contact met politie. Het is van belang dat het slachtoffer zelf de beslissingen neemt. Zeker nu er over haar grenzen is gegaan is het belangrijk dat ze zelf haar keuzes maakt.
  10. De emoties van het slachtoffer kunnen voelen alsof je in een achtbaan zit. De ene dag is ze woedend, de volgende kan ze vermijdend gedrag vertonen en de dag daarop kan ze weer bedroefd zijn. Ga er niet vanuit dat als ze niet huilt dat ze daardoor niet lijdt of dat ze er overheen is. Het kan dat ze er nog niet klaar voor is om de pijn van de ervaring te voelen.
  11. Probeer niet om het gedrag van de dader te verontschuldigen. (Bijvoorbeeld: “Hij heeft het vast niet zo bedoeld.”)
  12. Vraag niet hoe lang het verwerkingsproces zal duren. Ze weet het niet. Je kunt haar steunen maar je kunt het niet voor diegene oplossen. Probeer bijvoorbeeld niet om haar te laten lachen als ze verdrietig is.
  13. Zeg niet: “Vergeef het hem gewoon en vergeet het.” Of : “Waarom probeer je het verleden op te graven?”. Dit is een levensveranderende gebeurtenis en het kan ernstige gevolgen hebben als het niet goed wordt behandeld. Ze kan dit niet vergeten. Ze heeft het nodig om de pijn onder ogen te zien.
  14. Vraag wat voor lichamelijk contact ze zou willen. Het kan zijn dat het slachtoffer moeite heeft met aanraking, of juist graag een arm om zich heen of een knuffel zou willen.
  15. Onderwijs jezelf eerst zodat je weet wat je kan verwachten . Doe je eigen onderzoek over seksueel misbruik, over de resultaten en het verwerkingsproces.
  16. Niet alle slachtoffers hebben heldere herinneringen van het misbruik. Geblokkeerde herinneringen komen vaak voor.